Hizmet Sektörü Haberleri - Son Dakika Hizmet Sektörü Haber Güncel Gelişmeler

Fed beklentileri değişti gözler ABD istihdam verisinde

Piyasaların yönünü belirlemesi beklenen en önemli veri ise bugün açıklanacak ABD tarım dışı istihdam raporu olacak. Küresel piyasalarda haftanın son işlem gününde pozitif hava öne çıkıyor. ABD Merkez Bankası’nın (Fed) faiz artırımına gideceği yönündeki beklentilerin zayıflaması ve tahvil faizlerindeki gerileme, yatırımcıların risk iştahını destekledi. Piyasalarda bugün ABD’de açıklanacak tarım dışı istihdam, işsizlik oranı ve ortalama saatlik kazançlar başta olmak üzere istihdam verileri izlenecek. Söz konusu verilerin Fed’in önümüzdeki dönemde izleyeceği para politikasına ilişkin beklentiler üzerinde etkili olması bekleniyor. Fed beklentileri piyasaları destekledi Fed Yönetim Kurulu Üyesi Christopher Waller’ın, ekonomik verilerin enflasyon baskılarının hafiflediğini teyit etmesi halinde bu ayki para politikası toplantısında faiz oranlarının sabit tutulmasını destekleyebileceğine yönelik açıklaması, faiz artırım beklentilerini zayıflattı. Açıklamanın ardından Fed’in eylül ayında faiz artırımına gideceğine ilişkin öngörüler yüzde 70 seviyelerinden yüzde 50'lere kadar geriledi. ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,78 seviyesinde yatay seyrederken, dün 4 bin 500 doların üzerini test eden ons altın bugün önceki kapanışın hemen üzerinde 4 bin 474 dolar seviyesinde işlem görüyor. Fed’in sıkı para politikasına yönelik endişelerin azalması ve tahvil faizlerindeki gevşeme, küresel risk iştahını desteklerken, Bitcoin de mayıs ayından bu yana ilk kez 82 bin doların üzerini test etti. Kripto para daha sonra 81 bin dolar seviyesinde dengelendi. Vance: Faizlerin düşmesi gerektiğine inanıyoruz ABD Başkan Yardımcısı JD Vance de Beyaz Saray’da düzenlediği basın toplantısında Fed’in faizleri düşürmesi gerektiğine inandıklarını söyledi. İran konusunda da değerlendirmelerde bulunan Vance, askeri, ekonomik ve diplomatik “tüm seçeneklerin” masada olduğunu belirterek, Tahran’la süresiz bir savaş istemediklerini ifade etti. Ticaret cephesinde ise Kanada Başbakanı Mark Carney, ABD ile olası bir ticaret anlaşmasına hazır olduklarını açıkladı. Carney, iki ülkenin de yararına olacak bir anlaşmanın mümkün olduğunu belirtirken, böyle bir anlaşmanın istikrar ve güvenilirlik temelinde olması gerektiğini söyledi. ABD Başkanı Donald Trump ise Kanada ile yaşanan gerilim nedeniyle Carney’i suçladı ve Kanada ekonomisinin çökebileceğini savundu. Petrol ve dolar yükselişte Orta Doğu kaynaklı jeopolitik risklerin etkisiyle kasım vadeli Brent petrolün varil fiyatı yüzde 0,2 artarak 95,7 dolara yükseldi. Dolar endeksi de yüzde 0,1 artışla 99 seviyesinde bulunuyor. Analistler, bugün açıklanacak ABD tarım dışı istihdam verisinin piyasaların yönü açısından belirleyici olabileceğini ve verilerin Fed’in gelecek dönemdeki para politikası hakkında önemli ipuçları verebileceğini belirtiyor. ABD borsaları günü yükselişle tamamladı New York borsası, Fed’in bu ay faiz artırımına gideceği beklentilerinin zayıflamasıyla günü pozitif tamamladı. ABD’de ilk kez işsizlik maaşı başvurusunda bulunanların sayısı 29 Ağustos ile biten haftada 206 bine yükselerek piyasa beklentisinin hafif üzerinde gerçekleşti. Ülkenin dış ticaret açığı ise temmuz ayında aylık bazda yüzde 24,4 artışla 88,6 milyar dolara çıktı. Böylece dış ticaret açığı 16 ayın en yüksek seviyesine ulaştı. Analistler, artışta yapay zeka harcamalarının etkili olduğunu değerlendirdi. ABD’de tarım dışı iş gücü verimliliği ikinci çeyrekte yüzde 1,4 yükselirken, Fed’in takip ettiği göstergelerden biri olan birim emek maliyeti aynı dönemde yüzde 1,2 arttı. ISM hizmet sektörü PMI da ağustosta 55,4 seviyesine çıkarak beklentileri aştı ve hizmet sektöründeki büyümenin hızlandığına işaret etti. Öte yandan Nvidia’nın yapay zeka geliştirme platformu Hugging Face’i 12,93 milyar dolara satın almak üzere anlaşmaya vardığını açıklamasının ardından şirket hisseleri yüzde 1,8 yükseldi. ABD’de endeks vadeli kontratlar da güne pozitif başladı. Avrupa borsalarında yükseliş hakim Avro Bölgesi’nde temmuz ayına ilişkin Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE), aylık yüzde 1,6, yıllık yüzde 5,8 artarak beklentilerin üzerinde gerçekleşti. Veriler, haziran ayına kıyasla üretici fiyatlarındaki artışın hızlandığını gösterdi. Analistler, Hürmüz Boğazı kaynaklı tedarik sıkıntılarının enerji maliyetlerini artırmasının Avrupa’daki üretici fiyatlarına yansıdığına dikkat çekti. Almanya Başbakanı Friedrich Merz’in gelecek hafta yapılacak Avrupa Merkez Bankası (ECB) faiz kararı toplantısı öncesinde banka yetkilileriyle görüşmesi bekleniyor. İngiltere Merkez Bankası (BoE) Başekonomisti Huw Pill ise ABD/İsrail-İran Savaşı nedeniyle yükselen enflasyona karşı politika faizinin hızlı şekilde artırılmasının ilerleyen dönemde daha agresif faiz artışlarına duyulabilecek ihtiyacı azaltabileceğini belirtti. Gelişmelerin ardından FTSE 100 yüzde 0,7, DAX 40 yüzde 0,63, CAC 40 yüzde 0,07 ve FTSE MIB 30 yüzde 0,88 yükseldi. Avrupa’da endeks vadeli kontratlar da güne pozitif başladı. Asya piyasalarında teknoloji hisseleri öne çıktı Asya borsalarında da teknoloji şirketleri öncülüğünde yükseliş görüldü. Fed’in faiz artırımına yönelik beklentilerin zayıflaması, teknoloji hisselerine yönelik risk iştahını artırdı. SoftBank Group hisseleri yüzde 9,5, SK Hynix yüzde 4,1, Samsung Electronics yüzde 2,5 ve Baidu yüzde 4 değer kazandı. Japonya Merkez Bankası’nın (BoJ) faiz artırabileceğine ilişkin beklentilerin güçlenmesiyle 155,3 seviyesine gerileyerek bir ayın en düşük seviyesini gören dolar/yen paritesi, 156 seviyesinin üzerinde dengelendi. Çin yönetimi ise ABD’nin İran’la bağlantılı oldukları gerekçesiyle Çin vatandaşları ve şirketlerine uyguladığı yaptırımların kaldırılması çağrısında bulundu. Kapanışa yakın Kospi yüzde 1,9, Nikkei 225 yüzde 1,2, Hang Seng yüzde 2,1 ve Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,4 yükseldi.

Borsa İstanbul güne yükselişle başladı

Borsa İstanbul, dünkü sert düşüşün ardından yeni işlem gününe pozitif başladı. Küresel piyasalarda jeopolitik tansiyonun kısmen azalması ve risk iştahının güçlenmesi, BIST 100 endeksinin açılışını destekledi. BIST 100 endeksi, açılışta önceki kapanışa göre 30,61 puan ve yüzde 0,22 artışla 14.081,17 puana yükseldi. Bankacılık endeksi öne çıktı Dün satış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 1,25 değer kaybıyla 14.050,56 puandan tamamlamıştı. Yeni işlem gününün açılışında bankacılık endeksi yüzde 1,17, holding endeksi ise yüzde 0,18 değer kazandı. Sektör endeksleri arasında açılışta en fazla yükselen sektör yüzde 1,18 ile madencilik olurken, en fazla gerileyen sektör yüzde 1,97 ile bilişim oldu. Küresel piyasalarda risk iştahı arttı Küresel piyasalarda jeopolitik tansiyonun kısmen hafiflemesi ve petrol fiyatları ile tahvil faizlerindeki yükselişin hız kesmesi, risk iştahının yeniden güçlenmesine katkı sağladı. ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'a yönelik saldırıların çok uzun sürmeyebileceğine ilişkin açıklamaları da küresel piyasalardaki olumlu havayı destekledi. ABD'de beklentilerin altında kalan ADP özel sektör istihdam verisi, iş gücü piyasasında ivme kaybına işaret etti. New York Fed Başkanı John Williams ise gümrük vergilerinin etkisinin zayıflaması ve yüksek enerji fiyatlarının diğer hizmet sektörlerine yayılmaması halinde ABD'de enflasyonun yavaşlamayı sürdürebileceğini belirtti. Bu değerlendirmeler, son dönemde güçlenen faiz artırım beklentilerinin kısmen dengelenmesine katkı sağladı. Piyasalarda yoğun veri gündemi Analistler, bugün yurt içinde enflasyon, yurt dışında ise dünya genelinde hizmet sektörü ve Bileşik Satın Alma Yöneticileri Endeksi (PMI) verilerinin takip edileceğini belirtti. Avro Bölgesi'nde Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE), ABD'de ise dış ticaret dengesi verisinin yatırımcıların odağında olacağı kaydedildi. Teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.200 ve 14.300 puan direnç, 13.900 ve 13.800 puan ise destek seviyeleri olarak öne çıkıyor.

Haziranda ciro artışının lideri hizmet sektörü

Haziran ayına ilişkin toplam ciro endeksi verileri açıklandı. Sanayi, inşaat, ticaret ve hizmet sektörlerinin toplam cirosu, haziranda yıllık bazda yüzde 25,8 arttı. Toplam ciro endeksinin alt kalemlerinde de yıllık bazda tüm sektörlerde artış görüldü. Hizmet sektöründe yüzde 31,3 artış Haziran ayında hizmet sektörü ciro endeksi, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 31,3 yükseldi. Böylece ana sektörler arasında yıllık bazda en yüksek ciro artışı hizmet sektöründe gerçekleşti. Aynı dönemde inşaat sektörü ciro endeksi yüzde 29,9, sanayi sektörü ciro endeksi yüzde 26,7, ticaret sektörü ciro endeksi ise yüzde 23,5 arttı. Toplam ciro aylık bazda geriledi Toplam ciro endeksi haziranda bir önceki aya göre yüzde 0,3 azaldı. Aylık bazda sanayi sektörü ciro endeksi yüzde 2,7, inşaat sektörü ciro endeksi ise yüzde 0,7 geriledi. Buna karşılık ticaret ve hizmet sektörlerinde ciro artışı görüldü. Ticaret ve hizmette aylık artış Haziran ayında ticaret sektörü ciro endeksi bir önceki aya göre yüzde 0,5 yükseldi. Hizmet sektörü ciro endeksindeki aylık artış ise yüzde 0,8 oldu. Böylece haziran ayında tüm ana sektörlerde yıllık bazda ciro artışı kaydedilirken, aylık bazda sanayi ve inşaat sektörlerinde gerileme, ticaret ve hizmet sektörlerinde ise artış görüldü.

Ekonomik güven temmuzda 99,8'e çıktı

Tüketici, hizmet ve inşaat sektörlerinde güven artışı görülürken, reel kesim ve perakende ticaret sektörlerinde gerileme kaydedildi. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), temmuz ayına ilişkin ekonomik güven endeksi verilerini açıkladı. Buna göre ekonomik güven endeksi, haziran ayında 98,9 seviyesindeyken temmuzda aylık bazda yüzde 0,9 artışla 99,8'e yükseldi. Tüketici güveni yükseldi Tüketici güven endeksi temmuz ayında bir önceki aya göre yüzde 2,2 artarak 89,8'e çıktı. Reel kesim güveninde gerileme Reel kesim (imalat sanayi) güven endeksi ise aynı dönemde yüzde 0,8 düşüşle 101,2 seviyesinde gerçekleşti. Hizmet sektöründe artış sürdü Hizmet sektörü güven endeksi temmuz ayında yüzde 1,4 artarak 112'ye yükseldi. Perakende ticarette düşüş Perakende ticaret sektörü güven endeksi yüzde 1,6 azalarak 111 oldu. İnşaat sektöründe sınırlı artış İnşaat sektörü güven endeksi de temmuz ayında yüzde 0,6 artışla 83,5 olarak hesaplandı. Son beş yılın temmuz verileri Ekonomik güven endeksinin temmuz ayı değerleri son beş yılda şu şekilde gerçekleşti: Yıl Endeks 2022 94,5 2023 99,7 2024 94,3 2025 96,1 2026 99,8 Bu sürümde tekrar eden paragraflar çıkarıldı, başlık ve spot sadeleştirildi, kurum adı tek kez kullanıldı ve haber akışı ekonomi haber diliyle daha okunabilir hale getirildi.

Hizmet ve inşaatta güven arttı perakendede fren sinyali

Özellikle satış beklentilerindeki düşüş, iç talepte temkinli seyrin sürdüğüne işaret etti. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), temmuz ayına ilişkin mevsim etkilerinden arındırılmış sektörel güven endeksi verilerini yayımladı. Açıklanan verilere göre, hizmet ve inşaat sektörlerinde güven artışı yaşanırken, perakende ticaret sektöründe düşüş kaydedildi. Verilere göre hizmet sektörü güven endeksi bir önceki aya göre yüzde 1,4 artarak 112 seviyesine yükseldi. İnşaat sektörü güven endeksi ise yüzde 0,6 artışla 83,5 olurken, perakende ticaret sektörü güven endeksi yüzde 1,6 gerileyerek 111 seviyesine indi. Hizmet sektöründe talep beklentisi güçlendi Hizmet sektöründe güven artışını gelecek döneme ilişkin iyimser beklentiler destekledi. Son üç aylık dönemde iş durumu göstergesi yüzde 0,5 yükselirken, gelecek üç aylık dönemde hizmetlere yönelik talep beklentisi yüzde 3,7 arttı. Buna karşılık son üç aylık dönemde hizmetlere olan mevcut talep yüzde 0,2 gerileyerek sektörün mevcut faaliyetlerinde sınırlı bir yavaşlamaya işaret etti. Perakendede satış beklentileri zayıfladı Temmuz ayında en dikkat çekici gelişme perakende ticaret sektöründe yaşandı. Son üç aylık dönemde iş hacmi ve satışlar yüzde 0,5 azalırken, mevcut mal stok seviyesi yüzde 0,1 geriledi. Gelecek üç aya ilişkin iş hacmi ve satış beklentisindeki yüzde 3,8'lik düşüş, sektör temsilcilerinin önümüzdeki döneme daha temkinli baktığını ortaya koydu. Uzmanlar, yüksek finansman maliyetleri ve iç talepteki yavaşlamanın perakende sektöründeki güven üzerinde baskı oluşturmayı sürdürdüğünü değerlendiriyor. İnşaatta siparişler arttı, istihdam beklentisi zayıfladı, inşaat sektöründe ise karışık bir tablo dikkat çekti. Mevcut kayıtlı siparişlerin düzeyi yüzde 3,9 artarak sektör açısından olumlu bir sinyal verirken, gelecek üç aylık dönemde toplam çalışan sayısı beklentisi yüzde 2,3 geriledi. Bu görünüm, firmaların yeni iş almaya devam ettiğini ancak istihdam konusunda temkinli davrandığını gösteriyor. Ekonomide sektörler farklı yönlerde ilerliyor Temmuz ayı verileri, Türkiye ekonomisinde sektörler arasında ayrışmanın sürdüğünü ortaya koyuyor. Hizmet sektöründe geleceğe yönelik iyimserlik güç kazanırken, inşaat sektöründe sipariş artışı dikkat çekiyor. Buna karşın perakende ticarette satış beklentilerindeki gerileme, tüketici talebindeki yavaşlamanın sektöre yansımaya devam ettiğini gösteriyor. Önümüzdeki aylarda enflasyon, finansman koşulları ve iç talebin seyri, sektörel güven endekslerinin yönü üzerinde belirleyici olmaya devam edecek.

İngiltere'de enflasyon son 15 ayın en düşük seviyesinde

İngiltere'de enflasyon, haziran ayında beklentilerin altında kalarak son 15 ayın en düşük seviyesine geriledi. İngiltere Ulusal İstatistik Ofisi'nin (ONS) açıkladığı verilere göre, yıllık enflasyon haziranda yüzde 2,6 olarak gerçekleşti. Piyasalarda beklenti enflasyonun yüzde 2,7 seviyesinde açıklanacağı yönündeydi. Mayıs ayında ise yıllık enflasyon yüzde 2,8 olarak kaydedilmişti. Böylece yıllık enflasyon, Mart 2025'ten bu yana görülen en düşük seviyeye gerileyerek ülkedeki fiyat artış hızında yavaşlamanın sürdüğünü gösterdi. Enerji ve gıda fiyatlarının hariç tutulduğu çekirdek enflasyon yıllık bazda yüzde 2,6 ile değişim göstermezken, hizmet sektörü enflasyonu yüzde 3,7'den yüzde 3,6'ya geriledi. Aylık enflasyon ise yüzde 0,1 olarak gerçekleşti. Bu dönemde fiyatlardaki yavaşlamaya en büyük katkıyı ulaşım ve gıda maliyetlerindeki düşüş sağladı. ONS Başekonomisti Grant Fitzner, haziran ayında gıda ve giyim fiyatlarında gerileme yaşandığını belirterek, petrol fiyatlarındaki düşüşün etkisiyle ham madde maliyetlerinin de ocak ayından bu yana ilk kez azaldığını ifade etti. İngiltere'de açıklanan son enflasyon verileri, fiyat baskılarının zayıfladığına işaret ederken, piyasalar gözünü önümüzdeki dönemde İngiltere Merkez Bankası'nın (Bank of England) faiz politikasına çevirdi. Bu verilerin, bankanın para politikası kararlarında önemli göstergelerden biri olması bekleniyor.

Ekonomik Güven Endeksi Mart ayında yüzde 2,8 düştü

Güvende en sert düşüşler yüzde 3,9’la reel sektör ve inşaatta. Perakende ticarette yüzde 2, tüketicide yüzde 0,8 ve hizmet sektöründe de yüzde 0,5 düşüş var. ABD ve İsrail ile İran arasında 28 Şubat’ta başlayan savaşın yarattığı jeopolitik gerilim, başta petrol arzı olmak üzere uluslararası ticarette ortaya çıkan aksama ve ileriye yönelik belirsizlikler, Türkiye’de tüm ekonomik aktörlerin beklentilerine olumsuz yansıdı ve genel güven düzeyinde sert düşüşe yol açtı. Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) açıkladığı verilere göre Ekonomik Güven Endeksi, martta önceki aya göre yüzde 2,8 düşerek 97,9 oldu. Böylece ülke ekonomisindeki genel güven düzeyini yansıtan endeksin değeri yeniden 100 eşiğinin altına indi. Endeksin bileşenlerini oluşturan ekonomideki tüketici ve üretici tüm kesimlerin güven düzeyi mart ayında aşağı geldi. Alt endekslerdeki düşüşler, savaşın yarattığı dış şokun özellikle üretim ve yatırım tarafında daha güçlü hissedildiğine işaret etti. Tüketici Güven Endeksi, mevsim etkilerinden arındırılmış hizmet, perakende ticaret, inşaat sektörleri güven endeksleri ile Merkez Bankası tarafından yayımlanan reel kesim (imalat sanayii) güven endeksi alt endekslerinin ağırlıklandırılarak birleştirilmesinden oluşturuluyor. Ekonomik güven endeksi 0-200 aralığında değer alabiliyor. Endeksin 100’den büyük olması genel ekonomik duruma ilişkin iyimserliği, 100’den küçük olması ise kötümserliği gösteriyor. Savaşın ilk şoku Dünya'dan Naki Bakır'ın haberine göre, Ekonomik Güven Endeksi verisi, savaşın ilk bir aylık dönemine denk gelen mart ayını temsil ediyor. Ancak, endeksin bileşenleri olan reel kesim, hizmet, perakende ticaret ve inşaat güven endeksleri TÜİK ve Merkez Bankası iş birliği ile her ayın 1-15’i arasında yürütülen İktisadi Eğilim Anketi; tüketici güveni de Tüketici Eğilim Anketi sonuçlarından hesaplanıyor. Buna göre tüketici, hizmet, perakende, inşaat güven düzeyleri, anketler ayın ilk yarısında yapıldığı için bu dönemdeki algıyı yansıtıyor. Reel kesim güven düzeyi de ilgili anket ayın 15’i civarında tamamlandığı için sanayicilerin ay ortasındaki algı durumunu gösteriyor. Bu durum dikkate alınırsa, sonuçlar aslında savaşla geçen mart ayının ilk yarısındaki şoku ifade ediyor. Martın ikinci yarısında savaş sürecinin aldığı boyuta bağlı olarak güven düzeyinde yaşanan değişim izleyen ay açıklanacak endekslerde görülecek. En sert düşüş reel sektör ve inşaatta Mart ayında güven düzeyinde en belirgin gerileme reel kesim/imalat sanayii ile inşaat sektörlerinde görüldü. Reel Kesim Güven Endeksi önceki aya göre yüzde 3,9 oranında 4,1 puan düşerek eşik değer olan 100’e, başka deyişle güvende iyimser bölgenin sınırına indi. Reel sektördeki düşüş, ihracat pazarlarına ilişkin belirsizlik, enerji fiyatlarında artış riski ve finansman koşullarına yönelik kaygıların arttığını gösteriyor. Marttaki düşüşlerle Reel Kesim Güven Endeksi bir yıl önceki düzeyinin 3,2 puan altına ve son sekiz ayın dip düzeyine geldi. Uzunca bir dönemdir zaten kötümser bölgede seyreden İnşaat Sektörü Güven Endeksi de martta yüzde 3,9 düşerek 80,6’ya kadar geriledi. İnşaat tarafındaki gerileme ise zaten zayıf seyreden talep ortamının jeopolitik risklerle daha da kırılgan hale geldiği, gelecek döneme ilişkin beklentilerde kötüleşmenin arttığına işaret ediyor. İnşaat Sektörü Güven Endeksi bir yıl önceye göre yüzde 9,3’lük düşüşle Mart 2025 düzeyinin 8,3 puan altına indi. Düşüş perakende de güçlü, hizmette sınırlı İç talebe daha duyarlı sektörlerde düşüş reel sektör ve inşaata göre daha sınırlı kaldı. Ancak perakende ticaret güven endeksi önceki aya göre yine güçlü bir güven kaybı sayılacak yüzde 2 ile görece düşüşle 113,6’ya geriledi. Bu düşüş, savaşın ilk bir aylık döneminde tüketim faaliyetini tamamen bozmadığını, ancak mağazalar, zincir marketler ve giyim, elektronik gibi alanlarda doğrudan tüketiciyle temas eden firmaları kapsayan perakende ticarette risklerin büyüdüğü, gerilimin arttığı, işletmelerin gelecek aylara ilişkin temkinli bir beklentiye geçtiğini gösterdi. Turizm, ulaştırma, konaklama, bilgi-iletişim gibi alt sektörleri kapsayan hizmet sektörü endeksi ise yüzde 0,5’le daha sınırlı bir düşüş kaydederek 113,2’ye geriledi. Sektörde, güven düzeyindeki düşüş sınırlı kalmakla birlikte, gelecek döneme ilişkin talep daralması ve fiyat düzeyinde gerileme beklentilerinin güçlendiği gözlendi. Belirsizlik kanalı çalışıyor Ekonomistler, savaşın Türkiye ekonomisine olumsuz etkisinin ilk etapta başlıca şu üç kanal üzerinden ortaya çıktığını belirtiyor: * Enerji fiyatlarında yükseliş ve bunun devam etme riski * Finansal piyasalarda oynaklık ve sermaye çıkışlarında hızlanma * Dış talep ve ticaret beklentilerinde zayıflama. Güven endeksle-rindeki bozulma ekonomideki aktörlerin ilk şokunu yansıtırken, savaşın temel ekonomik göstergelerde yol açtığı somut ektiler ise istatistiki verilere henüz yeterince yansımadı. Ancak izleyen aylarda bunun daha somut olarak görüleceği ve ekonomik aktörlerin üretim, yatırım ve tüketim kararlarının daha temkinli hale gelebileceğine işaret ediliyor. Tüketici güveni daha da dibe indi Zaten uzun süredir iyimserlik eşiği olan 100’ün oldukça altında bulunan Tüketici Güven Endeksi de martta yüzde 0,8 düşüşle 85’e indi. Bu değişim, hane halkının enflasyon, gelir ve gelecek beklentilerinde sınırlı bir kötüleşmeye işaret ediyor. Ancak söz konusu endeks TÜİK ve Merkez Bankası tarafından her ayın 1-15’i arasında yürütülen Tüketici Eğilim Anketi sonuçlarından hesaplandığı için, mart ayı verisi, savaşın süresi ve sonucunun henüz öngörülemediği ilk iki haftadaki durumu yansıtıyor. Hanelerin kendi maddi durumları ve genel ekonomiye ilişkin değerlendirmeleri ile geleceğe ilişkin beklentileri ve harcama eğilimini yansıtan Tüketici Güven Endeksini oluşturan ve çoğu 100 baz değerin altında seyreden alt endekslerde, savaşın henüz yeni olduğu ve ne kadar süreceğinin kestirilemediği ilk iki haftadaki bu düşüşler, beklentilerde genel bir bozulmaya işaret ediyor.

Ticaret Bakanlığı hizmet işletmelerini uyardı

Ticaret Bakanlığı, lokanta, restoran ve kafe gibi işletmeleri, ekim ayında Fiyat Etiketi Yönetmeliği'nde yapılan değişikliklere uymaları konusunda uyardı. Sektör temsilcilerine gönderilen yazıda, düzenlemenin tüketicinin ekonomik çıkarlarını koruma amacı taşıdığı vurgulandı. Bakanlığa bağlı Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi Genel Müdürlüğü, sektör temsilcilerine konuya ilişkin yazı gönderdi. Yazıda, Fiyat Etiketi Yönetmeliği'nde ekim ayında yapılan değişikliğe işaret edilerek, işletmelerin düzenlemeye uyum sağlaması için bilgilendirilmesi talep edildi. Yönetmelikle, perakende olarak satışa sunulan mal ve hizmetlerin etiket, tarife ve fiyat listelerinin şekli, içeriği, kullanılması ile indirimli satışlara ilişkin usul ve esasların düzenlendiği aktarılan yazıda, Bakanlığa iletilen tüketici şikayetleri ve çeşitli sektör talepleri doğrultusunda yapılan düzenlemenin, tüketicilerin ekonomik çıkarlarının korunması ile doğru ve eksiksiz bilgilendirilmesi için önem taşıdığına dikkat çekildi. "Dara düşülmeden satış yapılması tüketicinin ekonomik çıkarlarını zedeliyor" Yönetmelikte yapılan değişikliklerin anımsatıldığı yazıda, "Açıkta ve tüketicinin talebi miktarınca tartılarak satılan ürünlerde dara düşülmeksizin satış yapılmasının, aykırılık teşkil ettiği, tüketicilerin doğru bilgilendirilmesini engellediği ve ekonomik çıkarlarını zedelediği değerlendirildi. Bu kapsamda da açıkta satılan ürünlerin tartımı esnasında ürünlerin birlikte tartıldığı plastik poşet, streç film ve kese kağıdı gibi önemsiz ağırlığa sahip ambalajların dışında kalan kutu, plastik kap veya dayanıklılığı artırılmış tetra paketler gibi hafif olmayan ambalajlarda daranın düşürülmesi zorunlu oldu." ifadesi kullanıldı. Yazıda, lokanta, restoran, kafe, pastane ve benzeri yiyecek ve içecek hizmeti sunulan iş yerlerinde, masalarda fiyat listelerinin tüketiciye sunulma sürecinde karşılaşılan güçlüklerin giderilmesi ve vatandaşların fiyat bilgisine daha kolay erişim sağlanması amacıyla fiyat listelerinin karekod uygulaması ile gösterilmesine olanak sağlandığı anımsatılarak, "Bu işletmelerde fiyat listelerine masalarda ve iş yerinin giriş kapısının önünde tüketiciler tarafından kolaylıkla görünebilir ve okunabilir durumda yer verilmesi zorunluluğu halihazırda bulunuyor. Listelerin masalarda karekod ile sunulduğu işletmelerde, tüketicinin talep etmesi halinde fiyat listesinin ayrıca verilmesi zorunludur." uyarısında bulunuldu. "Elektronik fiyat cihazları çalışır halde olmalı" Kitap, dergi, gazete gibi ürünlerde iptal ve iade işlemleri sırasında yapıştırılıp sökülen etiketlerin ürünlere zarar verdiğine ve uygulamada güçlükler yaşandığına işaret edilen yazıda, bu doğrultuda teknolojik imkanlardan faydalanılarak söz konusu güçlüklerin giderilmesi, işlemlerin kolaylaştırılması ve tüketicilerin doğru bilgilendirilmesi için bu ürünlerin fiyat bilgisinin sunulmasında elektronik cihazların da kullanımının mümkün hale getirildiği anımsatıldı. Yazıda, kitap, dergi, gazete gibi ürünlerde fiyat bilgisinin elektronik cihazlarla sunulduğu durumlarda söz konusu cihazların çalışır halde, kolaylıkla ulaşılabilir bir noktada olması ve yeterli sayıda bulundurulmasının zorunlu olduğu vurgulandı. Yazıda, fiyat indirimine giren mal veya hizmetin etiket, tarife ve fiyat listelerinde, indirimden önceki satış fiyatı ile indirimli satış fiyatının gösterilmesi zorunluluğunun devam ettiğine dikkat çekilerek, bu kapsamda indirimden önceki satış fiyatının tespitinde, indirimin uygulandığı tarihten önceki 10 gün içinde uygulanan en düşük fiyatın esas alınması zorunluluğu getirildiği aktarıldı. Yazıda, yeni düzenlemelerin yürürlüğe girdiğine ve buna aykırı davrananların tespiti durumunda idari yaptırım uygulanacağına işaret edildi.

TÜİK açıkladı: Perakende ve hizmet sektöründe güven geriledi

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verileri Temmuz ayında ekonomik aktivite açısından kritik önemdeki iki sektörde güvenin gerilediğini gösterdi. TÜİK verilerine göre, mevsim etkilerinden arındırılmış güven endeksi Temmuz ayında bir önceki aya göre; hizmet sektöründe yüzde 0,8 oranında azalarak 110 değerini, perakende ticaret sektöründe yüzde 0,5 oranında azalarak 107,9 değerini aldı. İnşaat sektöründe güven ise yüzde 2,2 oranında artarak 88,8 değerini aldı. Üç sektör için de gelecek 3 aylık dönemde talep beklentisinin gerilediği izlendi. Talep beklentisinde en sert düşüş 3,4 puanla perakende sektöründe yaşandı. Güven endeksleri 0-200 aralığında değer alırken, endeksin 100'den büyük olması sektörün mevcut ve gelecek döneme ilişkin iyimserliğini, 100'den küçük olması ise kötümserliğini gösteriyor.

#Hizmet Sektörü