Azerbaycan Haberleri - Son Dakika Azerbaycan Haber Güncel Gelişmeler

Türkiye’nin Türk devletleriyle ticareti 72,2 milyar dolara ulaştı

Türkiye bu dönemde söz konusu ülkelere 41,6 milyar dolarlık ihracat gerçekleştirirken, 30,6 milyar dolarlık ithalat yaptı. Böylece dış ticaret fazlası 10,9 milyar dolar oldu. Ticaret 72,2 milyar dolara çıktı Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre, Türkiye’nin Türk Devletleri Teşkilatı üyesi Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan ve Özbekistan ile 2021-2025 dönemindeki toplam ticaret hacmi 72,2 milyar dolar olarak gerçekleşti. Bu dönemde dört ülkeye yapılan toplam ihracat 41,6 milyar dolar olurken, ithalat 30,6 milyar dolarda kaldı. Türkiye 10,9 milyar dolar fazla verdi Türkiye’nin söz konusu ülkelerle ticaretinde ihracatın ithalatı aşması dikkat çekti. 2021-2025 döneminde Türkiye’nin toplam ihracatı 41,6 milyar dolar, ithalatı ise 30,6 milyar dolar oldu. Böylece Türkiye, dört ülkeyle ticaretinde 10,9 milyar dolarlık dış ticaret fazlası verdi. İhracat 4,8 milyar dolar oldu Türkiye İhracatçılar Meclisi verilerine göre, bu yılın ilk 9 ayında Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan ve Özbekistan’a yapılan toplam ihracat 4,8 milyar dolar olarak gerçekleşti. Türkiye’nin bölge ülkeleriyle ekonomik ilişkileri ticaretin yanı sıra yatırım, ulaştırma, enerji, teknoloji ve dijital ticaret alanlarında da gelişiyor. En fazla ihracat Azerbaycan’a Türkiye’nin 2021-2025 döneminde dört ülke arasında en fazla ihracat yaptığı ülke Azerbaycan oldu. Bu dönemde Azerbaycan’a 13,7 milyar dolarlık ihracat gerçekleştirildi. Azerbaycan’ı 12,4 milyar dolarla Kazakistan, 9,9 milyar dolarla Özbekistan ve 5,6 milyar dolarla Kırgızistan izledi. İthalatta Kazakistan önde Türkiye’nin söz konusu ülkelerden gerçekleştirdiği ithalatta ilk sırayı Kazakistan aldı. 2021-2025 döneminde Kazakistan’dan 16,7 milyar dolarlık ithalat yapıldı. Özbekistan’dan 6,9 milyar dolar, Azerbaycan’dan 6,2 milyar dolar ve Kırgızistan’dan 951,9 milyon dolarlık ithalat gerçekleştirildi. TDT 2009’da kuruldu Türk Devletleri Teşkilatı, Türk dünyasındaki ülkeler arasında işbirliğini geliştirmek amacıyla 3 Ekim 2009’da “Türk Dili Konuşan Ülkeler İşbirliği Konseyi” adıyla kuruldu. Teşkilat, 2021 yılında Türk Devletleri Teşkilatı adını aldı. Üye ülkeler arasındaki siyasi, ekonomik, kültürel ve toplumsal işbirliğinin geliştirilmesi hedefleniyor. Orta Koridor öne çıkıyor TDT’nin hedefleri arasında üye ülkeler arasında emtia, sermaye, hizmet, teknoloji ve insan kaynaklarının serbest dolaşımının kademeli olarak sağlanması bulunuyor. Orta Koridor’un daha hızlı, güvenli ve ekonomik bir lojistik güzergaha dönüştürülmesi de teşkilatın öncelikleri arasında yer alıyor. Yenilenebilir enerji, akıllı şebeke teknolojileri ve ortak yatırımlar da işbirliği alanları arasında bulunuyor. Azerbaycan ile ticaret güçleniyor Türkiye ile Azerbaycan arasındaki ekonomik işbirliği enerji, ulaştırma, savunma, teknoloji ve medya gibi farklı alanlara yayılıyor. Bakü-Tiflis-Kars Demir Yolu Hattı da iki ülke arasındaki ulaştırma bağlantılarının önemli unsurlarından biri olarak öne çıkıyor. Kazakistan ile yeni alanlar Türkiye ve Kazakistan arasındaki ekonomik ilişkiler özellikle Orta Koridor üzerinden gelişiyor. İki ülke arasındaki işbirliği yapay zeka, inovasyon, uzay faaliyetleri ve madencilik gibi alanlarda da genişliyor. Kırgızistan ve Özbekistan Türkiye’nin Kırgızistan ve Özbekistan ile ekonomik ilişkilerinde ulaştırma, enerji, madencilik, dijital ticaret ve yatırımlar öne çıkıyor. Orta Koridor’un geliştirilmesiyle birlikte Türkiye’nin Orta Asya ülkeleriyle ticari bağlantılarının daha da genişletilmesi hedefleniyor.

Türkiye’de doğal gaz ithalatı temmuzda geriledi

Aynı dönemde doğal gaz tüketimi yüzde 25,22 düşerken, ay sonunda depolanan toplam gaz miktarı 5,64 milyar metreküp oldu. Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun (EPDK) temmuz ayına ilişkin Doğal Gaz Piyasası Sektör Raporu, Türkiye’nin doğal gaz ithalatı, tüketimi ve stoklarında yaşanan değişimi ortaya koydu. İthalat 3,06 milyar metreküpe geriledi Türkiye’nin doğal gaz ithalatı temmuzda geçen yılın aynı ayına göre yüzde 21,72 azalarak yaklaşık 3 milyar 63 milyon metreküp oldu. İthal edilen doğal gazın 2 milyar 869 milyon metreküplük bölümü boru hatlarıyla, 194 milyon metreküpü ise LNG tesisleri aracılığıyla Türkiye’ye ulaştı. Boru gazında Azerbaycan ilk sırada Temmuz ayında boru hatlarıyla gerçekleştirilen doğal gaz ithalatında Azerbaycan öne çıktı. Azerbaycan’dan 1 milyar 1 milyon metreküp doğal gaz ithal edilirken, Rusya’dan 948 milyon, İran’dan ise 919 milyon metreküp doğal gaz alındı. LNG ithalatının tamamı ise Cezayir’den gerçekleştirildi. Cezayir’den temmuz ayında 194 milyon metreküp doğal gaz ithal edildi. Doğal gaz tüketimi yüzde 25,22 azaldı Türkiye’nin toplam doğal gaz tüketimi de temmuz ayında geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 25,22 düşerek yaklaşık 2 milyar 648 milyon metreküp seviyesinde gerçekleşti. Sektörel dağılımda en yüksek tüketim 1 milyar 114 milyon metreküp ile sanayi sektöründe kaydedildi. Elektrik üretimini de kapsayan dönüşüm/çevrim sektörünün doğal gaz tüketimi 770 milyon metreküp olurken, konutlardaki tüketim 376 milyon metreküp olarak gerçekleşti. Temmuz sonunda stok 5,64 milyar metreküp Türkiye’nin doğal gaz stokları temmuz sonu itibarıyla 5 milyar 638 milyon metreküp seviyesine ulaştı. Bu miktarın 5 milyar 413 milyon metreküpü yer altı depolama tesislerinde, 225 milyon metreküpü ise LNG terminallerinde tutuldu. Böylece temmuz ayı verileri, Türkiye’nin doğal gaz piyasasında hem ithalat hem de toplam tüketimde yıllık bazda belirgin bir gerilemeye işaret ederken, depolardaki gaz miktarının 5,6 milyar metreküp seviyesinde bulunduğunu gösterdi.

Türkiye’nin ilave 1 milyon işgücüne ihtiyacı var

Raporda, özellikle Suriye’den geri dönüşlerin oluşturacağı işgücü açığının, Türk Cumhuriyetleri başta olmak üzere Türk soylu topluluklardan sağlanacak kontrollü göç politikaları ile dengelenebileceği ifade edildi. Konya Ticaret Odası Başkanı Selçuk Öztürk, raporun Türkiye’nin ekonomik geleceğine ışık tuttuğunu belirterek, işgücü planlamasında stratejik ve sürdürülebilir bir yaklaşımın önemine dikkat çekti. Konya Ticaret Odası Stratejik Araştırmalar Merkezi (KOSAM), Türkiye’nin iş gücü piyasasındaki yapısal dinamikleri ve demografik dönüşüm sürecini kapsamlı şekilde ele alan “Bir Milyon Soydaş Göçmen İşgücünün Türkiye’ye Sosyo-Ekonomik Etkileri” başlıklı raporunu kamuoyuyla paylaştı. Rapor, küresel ölçekte derinleşen nitelikli iş gücü rekabeti karşısında Türkiye’nin, kültürel ve dilsel bağlara sahip Türk soylu göçmen potansiyelini nasıl değerlendirmesi gerektiğine ilişkin somut politika önerileri sunuyor. Konya Ticaret Odası Başkanı Selçuk Öztürk, rapora ilişkin değerlendirmesinde göç konusunun artık yalnızca sosyal bir mesele değil, aynı zamanda ekonomik güvenlik ve sürdürülebilir kalkınma açısından stratejik bir alan haline geldiğini vurguladı. Öztürk, küresel iş gücü rekabetinin yeni bir döneme girdiğini belirterek, gelişmiş ülkelerin yaşlanan nüfus ve düşen doğurganlık oranları nedeniyle ciddi iş gücü açıklarıyla karşı karşıya olduğunu ifade ederek, “OECD verilerine göre İtalya 2028’e kadar 500 bin, Almanya ise 2035’e kadar 7 milyon vasıflı işçiye ihtiyaç duyarken; Türkiye de benzer demografik risklerle karşı karşıyadır. Sanayi, tarım, hizmet ve teknoloji sektörlerinde artan iş gücü ihtiyacı, bizi daha planlı, şeffaf ve stratejik bir göç yönetimine yöneltmek zorundadır” dedi. Bu sürecin kısa vadeli çözümlerle yönetilemeyeceğini vurgulayan Öztürk, göç ve iş gücü politikalarının uzun vadeli kalkınma vizyonunun ayrılmaz bir parçası olması gerektiğini ifade etti. Raporda öne çıkan önemli başlıklardan birinin Türk Cumhuriyetlerinden gelen iş gücü potansiyeli olduğunu belirten Öztürk, Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan ve Türkmenistan gibi ülkelerden gelen iş gücünün Türkiye açısından stratejik bir fırsat sunduğunu söyledi. Öztürk, “Dil birliği, kültürel yakınlık ve tarihsel bağlar, entegrasyon sürecini hızlandıran en önemli unsurlardır. Bu durum hem toplumsal kabulü artırmakta hem de kayıtlı istihdamın önünü açmaktadır. Türk soylu göçmenlere yönelik toplumsal tepkinin düşük olması ve uyum sürecinin daha sağlıklı ilerlemesi, Türkiye açısından önemli bir avantajdır” değerlendirmesinde bulundu. KOSAM raporunun yalnızca bir durum tespiti değil, aynı zamanda uygulanabilir bir yol haritası sunduğunu ifade eden Öztürk, politika önerilerini şu şekilde değerlendirdi: “Türk soylu göçmenler için Avrupa’daki Mavi Kart uygulamasına benzer şekilde ‘Türk Soylu Kart Modeli’ oluşturulmalı, ikamet ve çalışma izinleri bu sistem üzerinden düzenlenmelidir. Başvurularda eğitim, mesleki yeterlilik ve dil seviyesi gibi kriterlere dayalı nitelik odaklı bir değerlendirme mekanizması kurulmalıdır. Ayrıca işverenler ile göçmen iş gücünü güvenli bir zeminde buluşturacak dijital bir eşleştirme platformu hayata geçirilmelidir. İŞKUR ve ilgili kurumlar iş birliğiyle ihtiyaç temelli mesleki eğitim programları geliştirilmelidir. Türkiye’de belirli bir süre çalışarak üretime katkı sunan ve toplumsal uyum sağlayan Türk soylu bireylere vatandaşlık imkânı tanınması da uzun vadeli nüfus ve iş gücü dinamizmi açısından önemli bir adım olacaktır.” Türkiye’nin ekonomik gücüne de dikkat çeken Selçuk Öztürk, “Ülkemiz 1,60 trilyon doları aşan GSYH büyüklüğüyle Türk dünyasının en büyük ekonomisi konumundadır. Bu gücü sürdürülebilir kılmak için beşerî sermayemizi stratejik ve rasyonel bir göç yönetimiyle desteklemek zorundayız” dedi. Öztürk, bir milyon soydaş göçmen iş gücünün planlı, kademeli ve nitelik temelli biçimde Türkiye ekonomisine kazandırılmasının; sanayinin rekabet gücünü artıracağını, üretim kapasitesini yükselteceğini ve Türkiye’yi küresel ölçekte nitelikli insan kaynağı için bir cazibe merkezi haline getireceğini ifade ederek değerlendirmesini tamamladı.

PASHA Bank aktiflerini yüzde 16,1 büyüttü

Banka, aktif büyüklüğünü yıl sonuna göre yüzde 16,1 artışla 17 milyar 198 milyon TL'ye yükseltirken, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 29 büyüme kaydetti. Türkiye ekonomisinin büyümesine katkı sağlayan, bölgesel ticaret ve yatırımların gelişimine finansman desteği sunan PASHA Bank, 2026 yılının ilk yarısında istikrarlı büyümesini devam ettirdi. 2025 yılını 14 milyar 809 milyon TL aktif büyüklükle tamamlayan banka, yılın ilk altı ayında aktiflerini 17 milyar 198 milyon TL seviyesine taşıdı. Aynı dönemde öz kaynakları yılbaşına göre yüzde 5,3 geçen yılın aynı dönemine göre ise yüzde 24,1 artış gösterdi. PASHA Bank’ın ilk yarı yıl kârı ise 192 milyon TL olarak gerçekleşti. Reel Sektöre 12,4 Milyar TL’lik Finansman Desteği PASHA Bank, reel sektöre sağladığı finansman desteğini yılın ilk yarısında da artırdı. Bankanın toplam kredi hacmi yüzde 25,1 büyüyerek 12 milyar 436 milyon TL’ye ulaştı. Böylece PASHA Bank; üretimin, yatırımın ve dış ticaretin finansmanına sağladığı katkıyı sürdürürken, müşterilerinin büyüme yolculuğunda güvenilir çözüm ortağı olmaya devam etti. Sürdürülebilir finansmanda önemli adım PASHA Bank, finansal performansının yanı sıra sürdürülebilir finans alanındaki çalışmalarını da hız kesmeden sürdürdü. Banka, yılın ilk yarısında gerçekleştirdiği 250 milyon TL tutarındaki ilk Yeşil Bono ihracıyla sermaye piyasalarına sürdürülebilir finansman alanında ürün yelpazesine yeni bir enstrüman daha kazandırdı. Çevresel fayda sağlayan projelerin finansmanına kaynak oluşturmayı amaçlayan bu ihraç, PASHA Bank'ın sürdürülebilir büyüme stratejisinin önemli kilometre taşlarından biri oldu. Türkiye, Azerbaycan ve Gürcistan’ın bölgesel güçleri, ülkeler arası kültürel bağları ve çağdaş bakış açıları ile şekillenen bir vizyonun bankacılığa yansıması olduklarını belirten PASHA Bank Genel Müdürü ve Yönetim Kurulu Üyesi Alpaslan Yurdagül, "Küresel ekonomide belirsizliklerin ve finansal koşulların yeniden şekillendiği bir dönemde, güçlü sermaye yapımız, disiplinli risk yönetimimiz ve müşteri odaklı yaklaşımımız sayesinde istikrarlı büyümemizi sürdürüyoruz. Bankamızın güçlü finansal yapısını daha da ileri taşıyacak adımlara odaklanırken, ilk altı aylık performansımız doğru alanlara odaklandığımızı ve sağlam bir zeminde ilerlediğimizi gösteriyor. Türkiye'de finansman konusunda sektörel bir ayrım yapmamakla birlikte önceliğimiz; doğru projeleri destekleyerek sürdürülebilir büyümeyi sağlamak ve dengeli bir sektör dağılımını korumaktır. Türkiye, Azerbaycan ve Gürcistan arasında kurduğumuz finansal köprüyle müşterilerimizin bölgesel büyümesine katkı sunarken, sürdürülebilir finans alanındaki çalışmalarımızla da uzun vadeli değer üretmeye devam ediyoruz." dedi.

IVECO BUS’tan Azerbaycan’da güçlü büyüme hamlesi

İstanbul’daki Busworld Türkiye fuarında resmiyete dökülen bu proje, markanın Bakü’deki başarılı adımlarının üzerine inşa ediliyor. Bakü’de daha önce teslim edilen toplam 303 adet otobüs (151 adet CREALIS CNG, 151 adet URBANWAY CNG ve 1 adet CITELIS CNG BRT), şehrin toplu taşıma ağının modernizasyonuna katkı sağlamıştı. Avrupa’nın önde gelen yolcu taşımacılığı üreticilerinden IVECO BUS, yerel ortağı Az-Tex Import ile 600 adet Turbo DAILY 4x4 ünitesinin tedariki için bağlayıcı olmayan bir anlaşma imzalayarak Azerbaycan pazarındaki varlığını güçlendiriyor. İmza töreni, İstanbul’daki Busworld 2026 Türkiye fuarında, Az-Tex Import Başkanı Samir Ibadullayev ve IVECO BUS AMEA Otobüs Ticari Operasyonlar Başkanı Sascha Kaehne’nin katılımıyla IVECO BUS standında gerçekleştirildi. Bu yeni anlaşma, Azerbaycan’da halihazırda faaliyet gösteren araçların kalitesi ve güvenilirliği ile topladığı ilginin açık bir kanıtı olarak görülmekte. Üretici firma, Bakü’de teslim ettiği toplam 303 adet otobüs (151 adet CREALIS CNG, 151 adet URBANWAY CNG ve 1 adet CITELIS CNG BRT) ile toplu taşıma ağının modernizasyonunda kilit bir rol oynamıştır. Anlaşma kapsamındaki Turbo DAILY 4x4 minibüslerin montajı Naveco tarafından yapılacak. Bu proje için seçilen konfigürasyonda Turbo DAILY 4x4, 127 bg gücünde bir dizel motorla donatılmış olup, sürekli dört çeker sistemine sahip; bu da aracı "zemin koşullarından bağımsız yüksek performans" ile gerçek bir iş ortağı haline getirmektedir. Arka süspansiyondaki 7 yapraklı makas sistemi ile birlikte bu özellikler, oldukça yoğun operasyonlarda ve zorlu güzergahlarda büyük değer taşıyan temel avantajlar. Turbo DAILY 4x4 modeli, 9 yolcu ve sürücü kapasitesine sahiptir. Zor koşullar için ideal çözüm Yolcu taşımacılığı profesyonellerinin çeşitli ihtiyaçlarını karşılamak üzere tasarlanan Turbo DAILY 4x4; kırsal bölgeler ile şehir merkezleri arasındaki yolcu taşımacılığından zorlu arazi koşullarındaki operasyonlara kadar geniş bir görev yelpazesi için ideal bir ulaşım aracı olma niteliği taşıyor. Sağlamlığı, sürüş konforu ve işletme verimliliği; aracı, adaptasyon yeteneği ile yüksek hizmet kalitesini bir arada arayan operatörler için ideal bir seçim haline getirmekte. IVECO BUS AMEA Otobüs Ticari Operasyonlar Başkanı Sascha Kaehne konuya ilişkin şunları söyledi: “Bu anlaşma, IVECO BUS’ı Azerbaycan’da yerel operasyonel koşullara uyum sağlayacak yolcu taşımacılığı çözümleriyle büyütmeye devam etme kararlılığımızı göstermektedir. Turbo DAILY 4x4 ile operatörlere; operasyonel performansı, hizmet kalitesini ve saha gereksinimlerine uyum sağlama yeteneğini bir araya getirmek üzere tasarlanmış güvenilir, çok yönlü ve konforlu bir araç sunuyoruz.”

Elektronik geçiş belgesi sistemi başladı

Bakan Uraloğlu, “Ülkelerimizin dijital entegrasyonu sağlandı ve elektronik geçiş belgesi kullanımı başladı.” dedi. Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, Türkiye-Azerbaycan Kara Ulaştırması Karma Komisyonu (KUKK) Toplantısı’nın, gerçekleştirildiğini bildirdi. Bakan Uraloğlu, Türkiye’den Azerbaycan’a yapılan ihracatın yüzde 81’inin karayolu ile gerçekleştirildiğini belirterek, taşımacılığın ve ticaretin geliştirilmesi adına ortak çalışmaların süreceğini ifade etti. “Transit Geçiş Belgesi Kotası 100 Bine Yükseltildi” Türkiye-Azerbaycan Kara Ulaştırması Karma Komisyonu toplantısında önemli kararın alındığını kaydeden Uraloğlu, “Karayolu taşımacılığında kullanılan geçiş belgelerinde son yıllarda önemli artış sağladık. Transit geçiş belgesi kotası 35 binden 100 bine yükseltildi. Toplam geçiş belgesi sayısı da 180.500’e ulaştı. Bu adımla karayolu taşımacılığında verimliliği artırarak ticaretin hızlanmasına olanak tanımayı hedefliyoruz.” şeklinde konuştu. “Elektronik Geçiş Belgesi Kullanımı Başladı” Türkiye ve Azerbaycan arasında dijital entegrasyonun sağlandığını ifade eden Bakan Uraloğlu, “Ülkelerimiz arasında elektronik geçiş belgesi kullanımı da başladı. Deneme amaçlı yapılan seferde elektronik geçiş belgesi düzenlenen ilk Türk taşıtı 14 Aralık 2025 tarihinde Azerbaycan’a giriş yaptı. Böylece, Özbekistan’dan sonra Azerbaycan ile de elektronik geçiş belgesi kullanımına başlanmış oldu.” açıklamasında bulundu. Elektronik Geçiş Belgesi Kotası Belirlendi Bakan Uraloğlu, elektronik geçiş belgesi kotasının transit taşımalar için 15 bin ikili taşımacılık için ise 500 adet olarak belirlendiğini açıkladı. Uraloğlu, “Entegrasyon çalışmaları ilerledikçe, fiziki belgeler için belirlenen kotaların elektronik belgeye dönüştürülmesi kararı alındı.” dedi.

Azerbaycan da deprem

Azerbaycan'da 5,6 büyüklüğünde deprem kaydedildi. Depremin büyüklüğü 5,6 Açıklamada, 5,6 büyüklüğündeki depremin 68 kilometre derinlikte kaydedildiği bildirildi. Deprem, başkent Bakü'de de hissedildi. Hasar ya da can kaybı yok Azerbaycan Olağanüstü Haller Bakanlığından yapılan açıklamada, depremde herhangi bir hasar ya da can kaybı olmadığı ifade edildi.

#Azerbaycan