Elektrik ve doğal gaz fiyatlarına peş peşe yapılan zamlar, hane bütçeleri üzerindeki baskıyı artırıyor
Türkiye, yüzde 26'lık enerji enflasyonuyla OECD ülkeleri arasında ilk sırada yer alırken, uzmanlar sorunun temelinde iç dinamiklerin bulunduğuna dikkat çekiyor.
Artan hayat pahalılığı ve enerji fiyatlarındaki yükseliş, vatandaşın fatura yükünü her geçen gün ağırlaştırıyor. Dört kişilik bir ailenin asgari yaşam standardı için ödemesi gereken aylık elektrik faturası yaklaşık 745 TL'ye ulaştı.
Mevcut asgari ücret dikkate alındığında, bir çalışan aylık gelirinin yaklaşık yüzde 2,6'sını yalnızca elektrik faturası için harcıyor. Kış aylarında doğal gaz faturalarının 2 bin TL'nin üzerine çıkmasıyla birlikte enerji giderlerinin toplamı, asgari ücretli bir hanenin gelirinin en az yüzde 10'unu oluşturuyor.
OECD'de açık ara ilk sırada
Şubat 2026 verilerinde Türkiye, yüzde 26 enerji enflasyonuyla 36 OECD ülkesi arasında açık ara ilk sırada yer aldı.
OECD ortalaması ise eksi yüzde 0,6 seviyesinde bulunuyor. Birçok ülkede enerji fiyatları gerilerken, bazı ülkelerde sınırlı artışlar yaşanıyor.
Listede Türkiye'yi yüzde 7,4 ile Avustralya, yüzde 7,1 ile Slovenya takip ediyor. Böylece Türkiye'nin enerji enflasyonu, en yakın ülkenin yaklaşık üç ila dört katına ulaşıyor.
"Sorunun kaynağı içeride"
TMMOB Makina Mühendisleri Odası'nın hazırladığı "Türkiye'nin Enerji Görünümü 2026 Oda Raporu", tablonun yalnızca yüksek enflasyonla açıklanamayacağını ortaya koyuyor.
Raporda, aynı küresel koşullarda birçok ülkede enerji fiyatlarının gerilediği veya sınırlı yükseldiği, buna karşın Türkiye'de sert artışların yaşandığı belirtilerek, sorunun temel nedeninin iç ekonomik dinamikler olduğu vurgulanıyor.
Raporda ayrıca, açıklanan verilerin son elektrik ve doğal gaz zamlarını henüz içermediği, bu nedenle önümüzdeki aylarda Türkiye ile OECD ortalaması arasındaki farkın daha da büyüyebileceği ifade ediliyor.
42,3 milyon konut abonesi zamdan etkilendi
Rapora göre, 1 Ocak 2024 - 4 Nisan 2026 döneminde elektrik tarifelerine yapılan zamlar abone gruplarına göre farklılık gösterdi.
2024 verilerine göre Türkiye'deki 50,8 milyon elektrik abonesinin yüzde 83,3'ünü oluşturan 42,3 milyon mesken abonesi, yüzde 115'i aşan fiyat artışıyla zamlardan en fazla etkilenen kesim oldu.
Aynı dönemde net asgari ücretteki artış yüzde 65,1 seviyesinde kaldı. Raporda, son elektrik zammının ardından düşük kademeli mesken abonelerinde 100 TL'lik bir elektrik faturasının 74,89 TL'sinin dağıtım bedeli, 15,26 TL'sinin enerji bedeli ve 9,85 TL'sinin vergilerden oluştuğu bilgisine de yer verildi.