İlk altı aydaki ihracat 43 milyar 873 milyon doları, geriye dönük bir yıllık ihracat ise yüzde 15,51 gerileme ile 104 milyar 394 milyon doları geride bıraktı. İhracat`taki gerilemenin hızı Haziran ayında azalarak ve aylık bazda ihracat 2008 yılının Kasım ayından bu yana ilk kez 8 milyar doların üzerine çıktı. Haziran ayında en fazla ihracat yapan sektör, 1 milyar 558 milyon dolar ile otomotiv sektörü olurken bunu, 1 milyar 106 milyon dolar ile hazırgiyim ve konfeksiyon ve 870 milyon dolar ile kimyevi maddeler ve mamulleri sektörleri takip etti.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Taner Yıldız, ``Elektrik fiyatları otomatik fiyatlandırma ile birlikte hem kamu hem özel sektör girdileri belli olan bir kalemdir. Buna bizim müdahil olma diye bir durumumuz yoktur. Elektrik fiyatlarında şu andaki formülden çıkan; Temmuz ayı düzenlemesi itibarıyla önümüzdeki 3 ay içerisinde herhangi bir fiyat değişikliği olmayacağıdır" dedi. Rusya`ya hareketinden önce Atatürk Havalimanı`nda basın toplantısı düzenleyen Enerji Bakanı Taner Yıldız, Rusya Enerji Bakanı Sergey Smatko`nun davetlisi olarak Moskova`ya gideceğini belirterek ziyarette, iki ülke arasındaki enerji işbirliği konularını görüşeceklerini söyledi.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yapılan açıklamaya göre, ekonomi yılın ilk üç ayında yüzde 13.8 küçüldü. Türkiye ekonomisi böylece tarihinin en büyük ilk çeyrek daralmasını yaşamış oldu. Krizin etkisinin ilk hissedilmeye başlandığı 2008`in son çeyreğinde ise Türkiye ekonomisi yüzde 6.2 küçülmüştü. Ekonominin iki çeyrek arka arkaya daralması ile Türkiye resmi olarak resesyona da girmiş oldu. 2009 ilk çeyreğinde yaşanan küçülme piyasalarda ki yüzde 12 daralma beklentisini de aştı. Krizden önce 2009 yılının tamamı için yüzde 4 büyüme öngören hükümet daha sonra bu tahmini yüzde 3,6 küçülme olarak revize etmişti.
Şirketin Hukuk İşleri Grup Başkanlığı`ndan yapılan açıklamada Halis Toprak`ın, Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF) tarafından 15 Nisan 2009 tarihinde yapılan ihale ile metrekaresi 1.460 Amerikan dolarına Remzi Gür`e satılan İstinye Aslanlı Köşk için Türk Ceza Kanunu`nun 235. maddesi uyarınca ihaleye fesat karıştırma suçu ile 12 kişi hakkında 7.5 seneden 18 seneye kadar hapis cezası istemi ile Şişli Cumhuriyet Başsavcılığı`na suç duyurusunda bulunduğu belirtildi.
Vestel`den yapılan açıklamaya göre, kampanya, tüketicilere kefilsiz senetsiz 36 aya varan taksit seçenekleriyle Vestel`den yaptıkları alışverişleri Banka`nın tüketici kredisi ürünleriyle kredilendirme olanağı sunuyor. KrediVer kampanyası ile tüketiciler Vestel mağazalarında satışa sunulan tüm ürünlere son derece uygun koşullarla sahip olabiliyor.
2009 yılının en yüksek ziyaretçi ve ciro endeksi verilerine Mayıs ayında ulaşıldı. Kapı girişi endeksi geçen yılın Mayıs ayına göre aynı kalırken; bu yılın Nisan ayına göre yüzde 5 arttı.
Türkiye İstatistik Kurumu`ndan (TÜİK) yapılan açıklamaya göre, 2009 yılının ilk üç ayında bir önceki yılın ilk üç ayına göre belediyeler tarafından yapı ruhsatı verilen yapıların yüzölçümünde yüzde 5,5, bina sayısında yüzde 10,0, değerinde yüzde 2,5 oranında artış olurken, daire sayısında yüzde 2,4 oranında düşüş olduğu belirtildi. TÜİK açıklaması şöyle sürdü: "2008 yılının ilk üç ayında yapı ruhsatına göre konut bina sayısı 18 bin 443 iken, 2009 yılının ilk üç ayında konut bina sayısı yüzde 7,4 artarak 19 bin 813 oldu. Konut yüzölçümleri ise 2008 yılının ilk üç ayında 17 milyon 751 bin 853 metrekare iken yüzde 0,3 düşerek 2009 yılının ilk üç ayında 17 milyon 696 bin 559 metrekare olarak gerçekleşti. 2009 yılının ilk üç ayında bir önceki yılın ilk üç ayına göre belediyeler tarafından Yapı Kullanma İzin Belgesi verilen yapıların yüzölçümünde yüzde 21,2, bina sayısında yüzde 4,8, değerinde yüzde 18,8, daire sayısında yüzde10,1 artış oldu. 2008 yılının ilk üç ayında Yapı Kullanma İzin Belgesine göre 15 bin 93 olan konut bina sayısı 2009 yılının ilk üç ayında yüzde 10,3 artarak 16 bin 652 oldu. Konut yüzölçümleri ise 2008 yılının ilk üç ayında 13 milyon 904 bin 90 metrekare iken yüzde 9,8 artarak 2009 yılının ilk üç ayında 15 milyon 271 milyon 526 bin metrekarelik olarak gerçekleşti."
Bankalararası Kart Merkezi (BKM) tarafından yapılan açıklamaya göre; Babalar Günü`nü kapsayan 18-21 Haziran hafta sonu tarihlerinde BKM takasında gerçekleştirilen işlem adedi geçtiğimiz yıla oranla yüzde 2.05 artışla, 6 milyon 799 bin 912 adet olarak gerçekleşti. BKM verilerine göre, Babalar Günü alışverişi dönemini kapsayan 18-21 Haziran tarihlerinde, ağırlıklı olarak cep telefonu satışlarını kapsayan telekomünikasyon sektöründe, 115 milyon TL`lik harcama yapıldı. Bir önceki haftanın aynı dönemi ile karşılaştırıldığında da, ciddi bir artış oranının gözlemlendiği telekomünikasyon sektörünü, 105 milyon TL tutarındaki harcaması ile giyim ve aksesuar sektörü izledi.
TÜİK, Nisan ayı “Aylık Sanayi Ciro ve Sipariş Endeksini” açıkladı. Buna göre, sanayicinin cirosu Nisan ayında geçen yılın aynı ayına göre yüzde 17.1 azalarak 140.4 oldu. Ciro endeksi Mart ayına göre ise yüzde 2 azaldı. Sanayinin alt sektörleri düzeyinde, 2009 yılı Nisan ayında, geçen yılın aynı ayına göre değişim oranları incelendiğinde, madencilik ve taşocakçılığı endeksi yüzde 5.2 azalarak 182,2’den 172,7’ye gerilerken, imalat sanayi endeksi yüzde 17,3 azalarak 168,9’dan 139,6’ya düştü. Ana Sanayi Grupları sınıflamasına göre 2009 yılı Nisan ayında en yüksek düşüş yüzde 31.6 ile enerjide görüldü. Bunu, yüzde 22.3 ile sermaye malı imalatı takip etti. İmalat Sanayi alt bölümlerinin 2009 yılı Nisan ayında 2008 yılının aynı ayına göre yüzde değişim oranları incelendiğinde en yüksek düşüş oranının yüzde 39.9 ile kok kömürü rafine edilmiş petrol ürünlerinde gerçekleştiği görüldü. Bunu, yüzde 39.2 ile ana metal sanayi ve yüzde 27.7 ile motorlu kara taşıtı, römork ve yarı römork imalatı izledi.
İşsizlik bir yıllık dönemde 4.8 puan artarken, Şubat dönemindeki tarihi rekor seviyesi yüzde 16.1’den bir miktar gerilemesi dikkat çekti. İşsiz sayısı bir yıllık dönemde 1 milyon 244 bin kişi artarken, dönemlik bazda 26 bin azaldı. İşsizlikte yıllık bazda 4.8 puan birden artış yaşanması ile Mart dönemi içinde işsiz kalanların sayısının 346 bin kişi olması kriz etkisiyle işten çıkarmaların sürdüğünü gösterdi. Genç nüfusta işsizlik oranı yüzde 27.5 oldu.
Raporda, “TBMM’ye ek bütçe sunmak yerine borçlanma limitinin artırılması şeklinde yasal düzenleme yapılması bir bütün olarak demokrasilerin en önemli denetim unsuru olan millet adına Bütçe Hakkı’nın sahibi olan yasama organının dışlanmasına yol açmaktadır” denildi.
ATO Başkanı Sinan Aygün yaptığı açıklamada temerrüde düşen kredi kartı borçlularına getirilen yeniden yapılandırma imkanını değerlendirirken, uygulamayla hem 874 bin kart borçlusunun büyük bölümünün “korkulu rüya” görmekten kurtulacağını hem de bankaların, bu koşullarda tahsil etme olasılığı bulunmayan 3.1 milyar TL’nin önemli bir bölümünü tahsil edebileceğini belirtti. “KREDİ KARTLARINDAN ALINAN YILLIK ÜCRET KALDIRILMALI” Düzenlemenin faiz ayağının eksik kaldığını ifade eden Aygün, şöyle devam etti: “Kredi kartlarının bu kadar büyük sorun olmasının kaynağında faiz oranlarının yüksekliği bulunuyor. Bankalar kredi kartının ‘borçlanma değil ödeme aracı’ olduğunu söyleyip duruyor. Ancak bankaların uygulamaları sonucu kredi kartı Türkiye’de bir borçlanma aracına dönüşmüş durumda. Yıllık mevduat faizinin yüzde 10’a kadar düştüğü bir ortamda bankalar kredi kartlarına yıllık yüzde 50 faiz uyguluyor. Kart faizi bu kadar yüksek kaldığı sürece her iki-üç yılda bir yeni bir yeniden yapılandırmaya gitmek zorunda kalırız. Faiz makul bir oranla sınırlandırılamadığı sürece soruna kökten çözüm getirilemez. Bankaların kredi kartlarından aldığı yıllık ücret ve komisyonlar da tümüyle kaldırılması gerekiyor.”
İTO Başkanı Murat Yalçıntaş yaptığı açıklamada, “Döviz geliri olmayan firmaların da vadesi 1 yıldan fazla ve tutarı 5 milyon dolardan yüksek olmak üzere döviz kredisi kullanabilecek olması isabetli bir karar. Böylece kredi talep edenlere yurtdışına müracaat zorunluluğu ortadan kaldırılacak. Ayrıca yurtiçi döviz kredisi kullanımı genişletilerek, bankalara ek gelir imkanı sağlanmış olacak” dedi. Bu sayede kredi hacmi ve imkanlarının genişleyerek taleplerin yurtdışından yurtiçine çekileceğini ifade eden Yalçıntaş, kredi kartı sahiplerinin krizde gelir kaybı yaşadığını ve ödeme güçlüğüne düştüğünü belirtti.
Ocak-Mayıs döneminde bütçe giderleri yüzde 24.3, gelirleri yüzde 2.7 arttı. 2008 Mayıs ayında 3 milyar 389 milyon TL fazla veren bütçe bu yıl Mayıs’da 610 milyon TL açık verdi. Mayıs ayında bütçe gelirleri yüzde 1.9 azalırken, bütçe giderleri yüzde 23 artış gösterdi. Maliye Bakanlığı, Mayıs Ayı Bütçe Gerçekleşmeleri Raporu’nu açıkladı. Buna göre, Ocak-Mayıs döneminde geçen yılın aynı dönemine göre bütçe giderleri yüzde 24.3 artarak 86 milyar 23 milyon TL’den 106 milyar 898 milyon TL’ye çıktı. Bütçe gelirleri yüzde 2.7 artarak 83 milyar 962 milyon TL’den 86 milyar 215 milyon TL’ye yükseldi. Böylece beş ayda yıllık hedefin giderlerde yüzde 41.2, gelirlerde yüzde 34.7’si gerçekleşti.
TEPAV, halen TBMM gündeminde olan Torba Yasa ile borçlanma limitinin arttırılmasının mali kural konulması gereğinin tartışıldığı bu dönemde tek mali kuralın esnetilmesi anlamına geldiğini açıkladı. Açıklamada ayrıca, "TBMM`ye ek bütçe sunmak yerine borçlanma limitinin arttırılması şeklinde yasal düzenleme yapılması bir bütün olarak demokrasilerin en önemli denetim unsuru olan millet adına Bütçe Hakkı`nın sahibi olan yasama organının dışlanmasına yol açmaktadır" denildi. Rapor`da bütçe sonuçlarının yanı sıra "Borçlanma Limitinde Yapılan Değişiklikler ve TBMM`nin Bütçe Hakkı" başlıklı bir bölüme de yer verildi. Bu bölümde, halen TBMM`nin gündeminde bulunan ve kamuoyunda "Torba Yasa" olarak bilinen yasa tasarısının ile 4749 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetimi Kanunu`nun 5 inci maddesindeki borçlanma limitinin 5 katına kadar arttırıldığı hatırlatıldı.
Türkmenoğlu, yaptığı yazılı açıklamada, yeni kurulmuş veya küçük ölçekli işletmelerin mal alımlarını peşin ödemeden temin etmek amacıyla kısa vadeli kredilerinden yararlandıklarını belirterek, "Bankalar krediyi verirken firmanın geri ödeme riskini aldığı için kredi kullanımında kredi borçlusunun bireysel taahhütlerinin yanında kredi türüne göre ek teminat olarak olarak kredibilitesi yüksek olan gerçek veya tüzel kişilerin kefaletleri de teminat olarak istenir" dedi. Türkmenoğlu, kredi alan tarafın hak ve yükümlülüklerini, sorumluluklarını bilmeden bilinçsiz kredi kullanmasının hem müşteriye hem de kefile zor anlar yaşattığını söyledi.
DİĞER HABERLER İÇİN TIKLAYINIZ...
Yazarlarımızın yazıları her Pazartesi güncellenmektedir.